Giấy tờ, tiền bạc và nghĩa vụ ở quê nhà không tự lo cho mình. Đây là danh mục cần giữ trong suốt thời gian ở nước ngoài — và là thứ người đi làm xa hay bỏ quên cho tới khi cần gấp.
- Cơ quan đại diện Việt Nam tại UAE đặt ở Abu Dhabi.
- Hộ chiếu cần gia hạn trước khi hết hạn, và làm ở cơ quan đại diện.
- Người làm việc ở nước ngoài có thể tìm hiểu về việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Nam.
- Nghĩa vụ thuế phụ thuộc tình trạng cư trú thuế theo pháp luật Việt Nam.
Giấy tờ tuỳ thân
Theo dõi hạn hộ chiếu và làm mới sớm — nhiều thủ tục ở UAE yêu cầu hộ chiếu còn hạn tối thiểu, nên hết hạn là kéo theo cả giấy tờ cư trú.
Việc làm hộ chiếu và các giấy tờ lãnh sự thực hiện tại cơ quan đại diện Việt Nam, đặt ở Abu Dhabi.
Với người ở Dubai hoặc các tiểu vương quốc khác: gộp các việc lãnh sự vào một chuyến đi, và hỏi trước về giấy tờ cần mang.
Giữ bản sao và ảnh chụp mọi giấy tờ ở nơi truy cập được từ xa — đây là việc đơn giản đã cứu rất nhiều người khi mất giấy tờ.
Và giấy tờ ở Việt Nam cũng phải giữ hiệu lực — căn cước, các đăng ký liên quan tới tài sản và nhân thân.
Bảo hiểm xã hội và tích luỹ cho tuổi già
Phần quan trọng nhất về dài hạn, nối tiếp nội dung ở chuyên mục về dân cư.
Làm việc ở UAE không tạo ra lương hưu — chỉ có trợ cấp khi kết thúc hợp đồng.
Điều nên tìm hiểu: khả năng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Nam để giữ liên tục quá trình đóng, theo quy định hiện hành.
Với người đã có thời gian đóng bảo hiểm xã hội ở Việt Nam trước khi đi: hỏi rõ về việc bảo lưu và cộng nối thời gian — đây là quyền lợi có thật mà nhiều người không biết.
Hỏi ở cơ quan bảo hiểm xã hội Việt Nam, không hỏi trên các nhóm mạng — quy định về vấn đề này cụ thể và thay đổi theo thời gian.
Và coi một phần thu nhập là khoản dành riêng cho tuổi già, như đã nhấn mạnh ở chuyên mục về dân cư.
Chuyển tiền về nhà
Việc làm hằng tháng của phần lớn người đi làm xa.
Chỉ dùng kênh chuyển tiền được cấp phép — như đã nói ở chuyên mục về nhà nước, kênh không chính thức không có bảo vệ pháp lý nào.
So sánh cả tỷ giá lẫn phí giữa các kênh — hai yếu tố này cộng lại quyết định số tiền người nhà thực nhận.
Không nhất thiết chuyển đều đặn theo tháng nếu không cần gấp — tỷ giá biến động và chênh lệch tích luỹ qua nhiều năm là con số thật.
Giữ chứng từ các lần chuyển tiền — hữu ích khi cần chứng minh nguồn gốc tiền ở Việt Nam.
Và thống nhất với gia đình về việc dùng tiền — đây là nguồn mâu thuẫn phổ biến nhất trong các gia đình có người đi làm xa, và nói rõ từ đầu thì tránh được.
Nghĩa vụ thuế
Nhắc lại vì đây là chỗ nhiều người Việt hiểu sai, đã nói ở chuyên mục về nhà nước.
Không phải nộp thuế thu nhập cá nhân ở UAE không có nghĩa là không có nghĩa vụ ở đâu cả.
Nghĩa vụ thuế phụ thuộc vào tình trạng cư trú thuế, xác định theo pháp luật của từng nước.
Điều nên làm: hỏi cơ quan thuế Việt Nam hoặc người tư vấn thuế trước khi đi làm dài hạn ở nước ngoài.
Giữ chứng từ về thời gian cư trú — hợp đồng lao động, dấu xuất nhập cảnh, sao kê ngân hàng.
Và nhớ rằng các nước ngày càng trao đổi thông tin tài chính với nhau — nên minh bạch từ đầu là cách an toàn nhất.
Về thăm nhà và giữ quan hệ
Phần con người, không kém quan trọng phần giấy tờ.
UAE có lợi thế rõ về khoảng cách — chuyến bay về Việt Nam ngắn hơn nhiều so với từ châu Âu hay châu Mỹ, và có nhiều lựa chọn.
Chênh lệch múi giờ nhỏ, nên gọi về nhà hằng ngày dễ dàng — đây là điều rất có giá trị mà người ở châu Âu hay châu Mỹ không có.
Nhiều hợp đồng lao động có kèm vé máy bay về nước hằng năm — kiểm tra điều khoản này khi ký, và dùng nó.
Giữ mạng lưới nghề nghiệp ở Việt Nam — vì khả năng về nước sau vài năm cao hơn nhiều nơi khác, do UAE không có con đường định cư.
Và về thăm nhà đều đặn nếu điều kiện cho phép — vừa là tình cảm, vừa là giữ kết nối thực tế cho ngày trở về.
Làm hộ chiếu mới ở UAE thế nào?
Tại cơ quan đại diện Việt Nam đặt ở Abu Dhabi — nên gộp các việc lãnh sự vào một chuyến và hỏi trước về giấy tờ cần mang.
Làm ở UAE thì lương hưu tính thế nào?
Làm ở UAE không tạo ra lương hưu — nên tìm hiểu về việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Nam để giữ liên tục quá trình đóng.
Chuyển tiền về nhà nên lưu ý gì?
Chỉ dùng kênh được cấp phép, so sánh cả tỷ giá lẫn phí, giữ chứng từ, và thống nhất với gia đình về việc dùng tiền ngay từ đầu.
Ở UAE có lợi thế gì về việc giữ liên hệ?
Chuyến bay về Việt Nam ngắn hơn nhiều so với từ châu Âu hay châu Mỹ, và chênh lệch múi giờ nhỏ nên gọi về nhà hằng ngày dễ dàng.